پایگاه خبـری انصارنیوز

---

بسيارى از كسانى كه در كشتن امام حسين(ع) شركت جستند، او را به درستى مى‎شناختند و حتى با او نماز گذاردند! ولى با تبليغات امويان، امام باغى خوانده شدو در روز عاشورا عمربن سعد سپاهيانش را "خيل الله " خوانده، از آنان مى‎خواهد كه به پا خيزند و دشمن خليفه پيامبر خدا (يزيد بن معاويه!) را سركوب كنند.

 

به گواهى تاريخ، حاكميت جباران بدون بهره جستن از اهرم بى سوادى و بى خبرى عامه، امكانپذير نبوده است و اگر هم كسانى بوده‎اند كه از دانش و آگاهى، اندوخته‎اى داشته‎اند، لكن به علت فقدان بينش سياسى و ارزيابى از فرايند امور، در بحران‎هاى ويرانگر، غرق و نااهلان بر آنان چيره گشته‎اند.

 

در اينجا با تاريخ كهن جهان و حتى ايران باستان، و در اين كه بر انسان در اين دوران غمبار چه رفته است، كار ندارم اشارتى است و مى‎گذرم، اما درباره تاريخ اسلام بايسته است، اين حقيقت شرنگ آلود به درستى درك شود. مورخان آنچه بر اسلام و مسلمانان در طى چهارده قرن رفته است، به ثبت رسانده و هرگز از ياد نبرده‎اند؛ ولى حوادث و بحران‎هايى نيز رخ نموده‎اند كه دشوار توان به حكايت و روايت آورد، و البته در تحليل و تفسير اين همه رويداد، جاى تامل بسيار است. و پاره‎اى از تاريخ‎نويسان نيز كوشيده‎اند تا جهات قضايا را باز گويند و به تحليل وقايع بنشينند؛ اما مى‎توان ادعا كرد كه در هماره اين تاريخ پرفراز و نشيب و برخوردار از عظمت و انحطاط، هرگاه مسلمانان دچار آشوب‎هاى گمراه كننده شده و از اتخاذ موضع عاجز گشته و سرنوشت خويش را به دست بازيگران سياسى سپرده، يا به نيك‎تر سخن، سياست‎بازان حرفه‎اى، زمام امورشان را به دست گرفته‎اند، عامل اساسى در اين فرودها و عقب گردها و عدم شورش بر ضد اين همه بيداد و تسليم در برابر وضعيت موجود، همانا فقدان بينش سياسى، يا به عبارت بهتر، عدم توانايى تحليل و ارزيابى رويدادهاى سياسى بوده است، و الا مسلمانان هيچگاه پيوند خود را با آيين نگسسته‎اند.

 

اين واقعيت را ـ كه هميشه ناتوانى ناشى از فقدان قدرت تحليل حوادث سياسى براى مسلمانان مشكل آفرين بوده است ـ مى‎توان در جريان‎هايى چون "نبرد احد " و سرپيچى گروهى از رزم‎آوران از فرمان پيامبر عظيم‎الشان اسلام(صلي الله عليه و آله) و در ماجراى "پيكار تبوك " و امثال آن مشاهده نمود و روند شگفت‎انگيز آن را در "سقيفه " به نظاره نشست.

 

جاى تعجب نخواهد بود اگر از حافظه تاريخ مدد جوييم كه چه سان در روز رحلت رهبر عالم بشريت(صلى الله عليه و آله) ماجراى اندوهبار سقيفه شكل گرفت و على رغم آن همه تاكيد و اصرار پيامبر، شعار "امير منا و امير منكم " را سر دادند و در فرجام آن آغاز ناميمون، ملاك امامت و رهبرى، كهولت در سن اعلام شد و بر اسلام رفت، آنچه رفت. و مع الوصف عامه مردم همچنان به رسول خدا(صلى الله عليه و آله) ايمان داشتند، اما از درك سياست‎هاى نيرنگ‎بازان عاجز بودند!

 

بنيان اين ديوار كج را بازيگران قدرت طلب پى افكندند، اما مصالحش را جهل و بى خبرى مسلمانان تشكيل داد!

 

ماجراى حكميت ابوموسى اشعرى و عمرو بن عاص و شورش "مارقين " (خوارج) بر علي(عليه‎السلام) ادامه همان ديوار كژ بود، عايشه بر جمل جهل و نادانى مردم سوار شد تا توانست در كنار قدرت‎طلبانى چون طلحه و زبير، حزب "ناكثين " را عليه تنديس عدالت بشوراند.

 

به گواهى تاريخ، حاكميت جباران بدون بهره جستن از اهرم بى سوادى و بى خبرى عامه، امكانپذير نبوده است و اگر هم كسانى بوده‎اند كه از دانش و آگاهى، اندوخته‎اى داشته‎اند، لكن به علت فقدان بينش سياسى و ارزيابى از فرايند امور، در بحران‎هاى ويرانگر، غرق و نااهلان بر آنان چيره گشته‎اند.

 

معاويه و عمرو بن عاص گرچه با درهم و دينار و تزوير، جبهه "قاسطين " را سامان دادند، اما بر مركب جهل مسلمانان راندند.

 

شگفت‎آور نخواهد بود اگر در تاريخ بخوانيم پس از صلح تحميلى امام حسن(عليه‎السلام) با معاويه، آن امام را خوار كننده مومنان خواندند و به جاى ملامت خود، به سرزنش امام مظلوم خويش پرداختند.(1)

 

ترديد نيست اگر مردم از رشد سياسى ـ دينى بهره‎مند مى‎بودند، هرگز با يزيد بن معاويه، اين عنصر پليد، به عنوان خليفه پيامبر خدا(صلي الله عليه و آله) پيمان نمى‎بستند.

 

 

ماجراى غمبار شهادت قهرمان قيام شورانگيز كربلا نيز از اين قاعده بركنار نيست، زيرا بسيارى از كسانى كه در كشتن امام حسين(عليه‎السلام) شركت جستند، او را به درستى مى‎شناختند و حتى با او نماز گذاردند! ولى با تبليغات امويان، امام باغى خوانده شد(2) و در روز عاشورا عمربن سعد سپاهيانش را "خيل الله " خوانده، از آنان مى‎خواهد كه به پا خيزند و دشمن خليفه پيامبر خدا (يزيد بن معاويه!) را سركوب كنند.(3) و از اين جهت چه بسا براى تقرب به خدا و خشنودى پيامبرش، فرزند دلبند و محبوب رسول خدا و سيد جوانان بهشت را به خاك و خون كشيدند!

نبايد فراموش كرد كه همان عناصر بى وفايى كه دراهم و دنانير فرزند هند را در جيب داشتند و سر از شرم به زير، نيز از درك حادثه و عظمت آن عاجز بودند و اگر توان دريافت حق را مى‎داشتند، بى گمان در صف مخالفان، به نام دين، تيغ بر تنديس شريعت نمى‎كشيدند!

 

پي نوشت:

1- ميرزا محمدتقى سپهر، ناسخ التواريخ، زندگانى امام حسن مجتبى(عليه‎السلام)، جزء اول از جلد پنجم، ص246 ـ 252.

2- الكامل فى التاريخ، ج3، ص423.

3- تاريخ طبرى، ج4، ص315.